Rządowe Centrum Legislacji

Aplikacja Legislacyjna

Aplikacja legislacyjna skierowana jest do urzędników administracji państwowej, zainteresowanych procesem tworzenia prawa zarówno na szczeblu centralnym jak i lokalnym. Jej głównym celem jest podniesienie kwalifikacji zawodowych urzędnika oraz zapoznanie go z procesem tworzenia prawa.

W związku ze specyficznymi wymogami, jakie muszą spełniać kandydaci i procesem zgłaszania kandydatów, nie ma otwartego naboru na aplikację legislacyjną, jak to ma miejsce w przypadku aplikacji korporacyjnych czy aplikacji ogólnej.

Na szkolenie wysłany może zostać urzędnik wyłącznie przez zatrudniający go organ. Sami kandydaci muszą spełniać wszystkie poniższe warunki:
- mieć wykształcenie wyższe magisterskie prawnicze;
- być członkami korpusu służby cywilnej, pracownikami urzędów państwowych, żołnierzami zawodowymi lub funkcjonariuszami służb;
- mieć co najmniej 2-letni staż pracy związanej z legislacją.
Nabór na aplikację odbywa się raz w roku i polega na przeprowadzeniu rozmowy z kandydatami zgłoszonymi przez pracodawców. To, na co przede wszystkim zwraca uwagę komisja egzaminacyjna, to:
- wymagania wynikające z przepisów,
- liczba lat pracy kandydata, w tym liczba lat pracy związanej z legislacją
- oraz potrzeby urzędów kierujących do odbycia aplikacji.

Po przeprowadzeniu rozmów wstępnych z kandydatami komisja ustala listę osób zakwalifikowanych do odbycia aplikacji. Limit miejsc każdego roku ustala kierownik aplikacji. Zazwyczaj liczba ta nie przekracza kilkudziesięciu.

Do 2008 roku aplikacja legislacyjna prowadzona była w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Nowe rozporządzenie, które weszło  w życie 13 września 2008 r. odpowiedzialnym za szkolenie ustanowiło Rządowe Centrum Legislacji.
Szkolenie aplikantów trwa 10 miesięcy (2 semestry po 5 miesięcy). Składa się na nie uczestnictwo w wykładach oraz konwersatoriach a także wykonywanie zadań praktycznych, wyznaczanych przez kierownika aplikacji lub patrona. Patrona każdemu z aplikantów wyznacza kierownik. Wykłady i konwersatoria odbywają się w wyznaczony przez kierownika aplikacji jeden dzień w tygodniu.

Na czas odbywania szkolenia kierownik aplikacji wyznacza aplikantowi patrona. Patronem takim może zostać osoba mająca wykształcenie prawnicze i co najmniej 5-letni staż pracy związanej z legislacją oraz aktualnie wykonująca pracę związaną z legislacją.
Zgodnie z Rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dn. 27 sierpnia 2008 r. w sprawie aplikacji legislacyjnej (Dz. U. z dnia 29 sierpnia 2008 r.) przedmiotem wykładów i konwersatoriów są, z uwzględnieniem odrębności gałęzi prawa i dyscyplin prawniczych:
1)   źródła prawa w Rzeczypospolitej Polskiej;
2)   metodyka pracy legislacyjnej;
3)   procedura prawodawcza;
4)   wybrane problemy legislacyjne podstawowych gałęzi prawa;
5)   standardy tworzenia prawa w państwie prawnym;
6)   prawo Unii Europejskiej i harmonizacja prawa polskiego z prawem Unii Europejskiej;
7)   orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego i orzecznictwo sądowe.

Zadania praktyczne polegają w na opracowaniu, pod kierunkiem prowadzącego wykład lub konwersatorium czy też patrona:
1)   projektów aktów prawnych;
2)   założeń projektów aktów prawnych;
3)   stanowisk prawno-legislacyjnych do projektów aktów prawnych.

Trzeba pamiętać, że w razie niewykonywania przez aplikanta jego obowiązków kierownik aplikacji może postanowić o skreśleniu go z listy aplikantów, powiadamiając o tym urząd, który skierował aplikanta na aplikację.
Aplikacja legislacyjna jest odpłatna, jednak za uczestnictwo w niej nie płaci aplikant, ale pracodawca, który zgłosił daną osobę do odbycia szkolenia. Wysokość opłaty za jeden semestr nauki jest równa siedmiokrotności minimalnego wynagrodzenia przewidzianego w przepisach o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
Co ważne, aplikacje prowadzone są w dwóch cyklach: I cykl — od września do stycznia i od lutego do czerwca (termin zgłoszeń koniec maja początek czerwca); II cykl — od lutego do czerwca i od września do stycznia (termin zgłoszeń koniec grudnia).

Egzamin końcowy
Aplikację kończy egzamin składany przed komisją egzaminacyjną, którą powołuje Szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Egzamin składa się z dwóch części — pisemnej i ustnej.
Część pisemna polega na opracowaniu projektu aktu prawnego wraz z uzasadnieniem oraz na opracowaniu stanowiska prawno-legislacyjnego do projektu aktu prawnego. Podczas egzaminu pisemnego aplikanci mogą posługiwać się tekstami aktów prawnych oraz zbiorami orzeczeń i komentarzami. Odbywa się on pod nadzorem kierownika aplikacji oraz osoby wyznaczonej przez przewodniczącego komisji egzaminacyjnej spośród pozostałych członków komisji egzaminacyjnej.
Część ustna obejmuje sprawdzenie wiedzy aplikanta w zakresie gałęzi prawa omawianych podczas wykładów i konserwatoriów i odbywa się przed komisją egzaminacyjną w obecności patrona aplikanta.